İstanbul Rumeli Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ömer Faruk Şimşek, modern yaşamın temposunun ve yoğun ekran kullanımının uyku düzenini ciddi biçimde etkilediğini belirtti. Uykunun, gün içindeki artan tempo nedeniyle en kolay göz ardı edilen ihtiyaçlardan biri haline geldiğini ifade etti.

Ekran ışığı biyolojik ritmi olumsuz etkiliyor

Özellikle yatmadan önce telefon, tablet ve bilgisayar kullanımının uykuya geçiş sürecini zorlaştırdığına dikkat çeken Şimşek, ekranlardan yayılan mavi ışığın melatonin salgısını baskıladığını ve beynin “gece oldu” sinyalini geciktirdiğini belirtti. Bu durumun hem uykuya dalmayı zorlaştırdığını hem de toplam uyku süresini kısalttığını vurguladı. Şimşek’e göre yalnızca ekran ışığı değil, dijital içeriklerin zihinsel uyarıcılığı da önemli bir etken. Sosyal medya akışları, haber içerikleri ve yoğun bilgi maruziyeti zihnin sakinleşmesini güçleştiriyor.

Kalitesiz uyku günlük yaşamı da etkiliyor

Toplumda en sık görülen uyku problemleri arasında uykusuzluk, gece sık uyanma, sabah erken uyanıp yeniden uyuyamama ve gün içinde aşırı uyku hali bulunduğunu belirten Şimşek, sorunun yalnızca fiziksel yorgunlukla sınırlı kalmadığını ifade etti. Kalitesiz uykunun dikkat dağınıklığına, hafıza zayıflığına, duygu durum dalgalanmalarına ve stres toleransında düşüşe yol açabildiğini kaydeden Şimşek, uzun vadede iş performansı ve sosyal ilişkilerin de bundan olumsuz etkilenebileceğini dile getirdi. Ayrıca kronik uyku eksikliğinin kaygı ve depresif belirtileri artırabileceğine dikkat çekti.

Uyku hijyeni alışkanlıklarla güçlendirilebilir

Sağlıklı bir uyku düzeninin bilimsel temellere dayanan ancak uygulanabilir adımlarla mümkün olduğunu belirten Şimşek, uyku hijyeninin önemine işaret etti. Her gün aynı saatlerde yatıp kalkmanın biyolojik saati dengelediğini, yatmadan en az bir saat önce ekran kullanımının sınırlandırılmasının ve kafein ile ağır yemek tüketiminin azaltılmasının uyku kalitesini artırdığını söyledi. Uyku ortamının karanlık, sessiz ve serin olmasının da önemli olduğunu belirten Şimşek, gün içinde düzenli fiziksel aktivite yapılmasının ve akşam saatlerinde yoğun zihinsel tartışmalardan kaçınılmasının uykuya geçişi kolaylaştırdığını ifade etti.

Uyku temel bir sağlık gereksinimi

Uykunun ertelenebilir bir alışkanlık değil, ruhsal ve fiziksel sağlık açısından temel bir gereklilik olduğuna dikkat çeken Şimşek, uykunun beynin kendini onardığı ve duygusal yükleri düzenlediği bir süreç olduğunu vurguladı. Günlük yaşamda yapılacak küçük düzenlemelerin uzun vadede hem zihinsel hem de bedensel sağlığın korunmasına katkı sağlayabileceğini belirtti.

The post Modern Yaşam Uykuyu En Kırılgan İhtiyaçlardan Biri Haline Getirdi first appeared on En Güncel Haber.

İstanbul Rumeli Üniversitesi Çocuk Bakımı ve Gençlik Hizmetleri Bölüm Başkanı Öğr. Gör. Elif Türel, çocukların televizyon, internet ve sosyal medya aracılığıyla olumsuz haberlere giderek daha fazla maruz kaldığını belirterek, bu içeriklerin çocukların kaygı düzeyi ve güven algısı üzerinde önemli etkiler yaratabileceğini söyledi.

“Çocuklar gündemi ekranlardan takip ediyor”

Teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte çocukların yalnızca aile ve okul çevresinden değil, televizyon, internet ve sosyal medya aracılığıyla da gündemi takip edebildiğini belirten Öğr. Gör. Elif Türel, doğal afetler, şiddet içerikleri, savaş haberleri ve toplumsal olaylar gibi olumsuz haberlerin çocukların duygusal dünyasını doğrudan etkileyebildiğini ifade etti. Türel, “Çocuklar izledikleri ve duydukları haberleri kendi gelişim düzeylerine göre anlamlandırır. Bu nedenle olumsuz haberler karşısında ebeveynlerin iletişim biçimi çocukların kendilerini güvende hissetmelerinde belirleyici olur” dedi.

“Olumsuz haberler çocuklar tarafından kişisel tehdit olarak algılanabilir”

Erken çocukluk döneminde soyut düşünme becerilerinin henüz gelişmediğini vurgulayan Türel, çocukların olumsuz haberleri genelleyerek kendi yaşamlarına uyarlayabildiğini söyledi. “Televizyonda izlenen bir deprem ya da şiddet haberi, çocuk tarafından her an kendi başına gelebilecek bir olay gibi algılanabilir” diyen Türel, okul çağı çocuklarının olayların nedenlerini anlamaya başlasalar bile tekrarlayan görüntüler ve dramatik anlatımların kaygıyı artırabileceğine dikkat çekti. Sosyal medyada yer alan doğrulanmamış bilgiler, abartılı başlıklar ve korku yüklü görüntülerin çocukların gerçeklik algısını olumsuz etkileyebileceğini belirten Türel, sürekli olumsuz içeriklere maruz kalmanın kaygı, uyku sorunları ve dikkat dağınıklığı gibi sonuçlara yol açabileceğini ifade etti.

“Ebeveynlerin yaklaşımı çocukların duygusal tepkisini belirliyor”

Olumsuz haberler karşısında yetişkin tutumlarının çocukların olayları nasıl anlamlandıracağını doğrudan etkilediğini vurgulayan Türel, sık yapılan hatalara da değindi. Türel, “Çocuğu korumak amacıyla hiçbir açıklama yapmamak, çocuğun kendi hayal gücüyle daha korkutucu senaryolar üretmesine neden olabilir. Öte yandan çocuğun sürekli haber kanallarına veya sosyal medya içeriklerine maruz kalması da kaygıyı artırır” dedi. Ailelerin kendi kaygılarını çocukların yanında yoğun biçimde ifade etmesinin çocukta güvensizlik duygusunu artırabileceğini belirten Türel, çocuğun duygularını küçümseyen ya da gerçekçi olmayan güvence veren ifadelerin de olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

“Sakin ve açık iletişim çocukları güçlendirir”

Çocukların olumsuz haberleri anlamlandırırken en önemli rehberlerinin ebeveynler olduğunu belirten Türel, yaşa uygun, açık ve güven veren iletişimin çocukların kaygılarını azaltmada etkili olduğunu söyledi. “Çocuğun yaşına uygun açıklamalar yapmak, haber içeriklerine maruziyeti dengelemek ve duygularını ifade etmesine alan tanımak çocukların psikolojik dayanıklılığını destekler” diyen Türel, çocukları tamamen gündemden uzak tutmak yerine doğru bilgi ve sağlıklı iletişimle desteklemenin daha sağlıklı bir yaklaşım olduğunu vurguladı.

The post Haberler çocukların dünyasını nasıl değiştiriyor? first appeared on En Güncel Haber.

Modern yaşamın yoğun temposu, stres ve baskıyı günlük hayatın olağan bir parçası hâline getirdi. Uzmanlara göre bu durum, yalnızca ruhsal dengeyi değil, aynı zamanda bireylerin beslenme alışkanlıklarını da etkiliyor. Özellikle kaygı, üzüntü, öfke veya sıkıntı gibi duygusal durumlar yoğunlaştığında, birçok kişi fiziksel açlık hissetmese bile yiyeceklere yöneliyor. Bu durum, “duygusal açlık” olarak adlandırılıyor ve bireyin duygusal ihtiyaçlarını geçici olarak bastırmak amacıyla yemek yemesi şeklinde ortaya çıkıyor.

İstanbul Rumeli Üniversitesi Psikoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ömer Faruk Şimşek, duygusal açlığın stresle başa çıkmak için sık kullanılan bir mekanizma olduğunu belirterek, “Stres anında yemek yemek birçok kişi için otomatik bir rahatlama tepkisidir. Ancak duygusal açlık ile gerçek açlık arasındaki farkı görebilmek, hem fiziksel hem de psikolojik sağlığı korumak açısından çok önemlidir. Kişi, duygularını tanıyıp yeme davranışını gözlemlemeye başladığında, stresle daha sağlıklı yollarla başa çıkmayı öğrenebilir,” dedi.

Uzmanlara göre duygusal açlık, farkındalığın azaldığı anlarda kontrolsüz yeme eğilimini tetikliyor. Bireyler, yorgunluk, stres veya sıkıntı hissiyle karşılaştıklarında, aç olmasalar bile beyin “ödül” arayışına giriyor. Bu da yüksek kalorili veya şekerli gıdalara yönelimi artırıyor. Ancak bu kısa süreli rahatlama hissi, ardından pişmanlık, suçluluk veya daha fazla stres gibi olumsuz duygularla yer değiştirebiliyor.

Prof. Dr. Şimşek, duygusal açlıkla baş etmede farkındalık kadar alternatif başa çıkma yöntemlerinin de önem taşıdığını vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:

“Fiziksel aktivite, nefes egzersizleri, kısa yürüyüşler ya da yaratıcı uğraşlar stresin bedensel etkilerini hafifletir. Bu aktiviteler, kişinin duygusal olarak rahatlamasını sağlarken yemek yeme eğilimini de azaltır. Özellikle yoğun stres dönemlerinde, bireylerin kendilerine iyi gelen etkinliklere zaman ayırması, duygusal yükü azaltır ve kontrol duygusunu güçlendirir. Beslenme alışkanlıklarını gözden geçirmek, yemekle duygular arasındaki bağı fark etmek ve gerektiğinde profesyonel destek almak, uzun vadede hem ruhsal hem fiziksel dengeyi korumada kritik öneme sahiptir. Duygusal açlıkla mücadelede amaç, yemeği yasaklamak değil; duyguların yerine konan bu davranışı anlamak ve sağlıklı alternatiflerle dönüştürmektir.”

Prof. Dr. Şimşek, sözlerini şu ifadelerle tamamladı: “Duygusal açlık, çoğu zaman bastırılmış duyguların dışa vurumudur. Yeme davranışını kontrol altına almak, kişinin kendini tanıma sürecinin bir parçasıdır. Duyguların farkına varmak, bilinçli seçimler yapmak ve stresle sağlıklı yollarla baş etmek hem ruhsal hem fiziksel iyi oluşun temelidir. Bu farkındalık geliştikçe, birey hem bedenini hem de zihnini denge içinde tutmayı başarır.”

The post Duygusal Açlık: Stres Anında Yeme Davranışını Kontrol Etmenin Yolları first appeared on En Güncel Haber.